સરકારનો મુખ્ય હેતુ કોન્ટ્રાક્ટરોના રોજગાર દરજ્જાને લગતી કાયદાકીય અનિશ્ચિતતા દૂર કરવાનો, એક જ વ્યક્તિ કાયદો બદલાયા પહેલા ‘કર્મચારી’ અને તે પછી ‘કોન્ટ્રાક્ટર’ તરીકે ઓળખાઈ શકે છે
વેલિંગ્ટન (12 ફેબ્રુઆરી 2026): ન્યુઝીલેન્ડ સરકાર અત્યારે ‘એમ્પ્લોયમેન્ટ રિલેશન્સ એમેન્ડમેન્ટ બિલ’ (Employment Relations Amendment Bill) માં મહત્વપૂર્ણ ફેરફારો કરી રહી છે, જેનો મુખ્ય હેતુ કોન્ટ્રાક્ટરોના રોજગાર દરજ્જાને લગતી કાયદાકીય અનિશ્ચિતતા દૂર કરવાનો છે. કાર્યસ્થળ સંબંધો અને સુરક્ષા મંત્રી (Minister for Workplace Relations and Safety) બ્રુક વાન વેલ્ડને સ્પષ્ટ કર્યું છે કે આ સુધારો સુનિશ્ચિત કરશે કે નવો કાયદો ભૂતકાળની અસરથી (Retrospectively) લાગુ કરવામાં આવશે નહીં. આ ફેરફાર દ્વારા સરકાર તે બાબત સ્પષ્ટ કરવા માંગે છે કે નવો કાયદો અદાલતના અગાઉના કોઈ પણ નિર્ણયોને રદબાતલ ઠેરવશે નહીં.
નવા કાયદાની અમલીકરણ પ્રક્રિયા અને ‘સ્પ્લિટ ડિસિઝન’
નવા કાયદા હેઠળ, જો કોઈ વ્યક્તિ ભવિષ્યમાં તેના અગાઉના કામ માટે કર્મચારી તરીકે ગણાવવા માટે દાવો કરે છે, તો તેના માટે જૂના અને નવા કાયદાના અલગ-અલગ માપદંડો લાગુ પડી શકે છે. મંત્રીએ જણાવ્યું હતું કે નવો કાયદો અમલમાં આવ્યા પહેલાના સમયગાળા માટે જૂનો ટેસ્ટ લાગુ થશે, જ્યારે કાયદો અમલમાં આવ્યા પછીના સમય માટે નવો ‘ગેટવે ટેસ્ટ’ (Gateway Test) અમલમાં આવશે. આ પ્રક્રિયાને કારણે ભવિષ્યના કેસોમાં ‘સ્પ્લિટ ડિસિઝન’ (Split Decision) આવવાની શક્યતા છે, જેમાં એક જ વ્યક્તિ કાયદો બદલાયા પહેલા ‘કર્મચારી’ અને તે પછી ‘કોન્ટ્રાક્ટર’ તરીકે ઓળખાઈ શકે છે.
રાજકીય પક્ષો અને યુનિયનનો ઉગ્ર વિરોધ
લેબર પાર્ટી અને ગ્રીન પાર્ટીએ આ સુધારાનો સખત વિરોધ કર્યો છે. લેબર એમપી કેમિલા બેલિચે આ પગલાને “કામદારોના અધિકારોનું હનન” ગણાવ્યું છે, કારણ કે તે વાસ્તવિક કર્મચારીઓને કાયમી ધોરણે કોન્ટ્રાક્ટરના દરજ્જામાં જકડી રાખે છે. તેવી જ રીતે, ‘વર્કર્સ ફર્સ્ટ યુનિયન’ (Workers First Union) એ આને ઉબેર (Uber) જેવી વિદેશી કંપનીઓના હિતોનું રક્ષણ કરતો કાયદો ગણાવ્યો છે. યુનિયનના મતે, આ કાયદો ઉબેર ડ્રાઈવરો અને ગીગ કામદારોને ભવિષ્યના રોજગાર અધિકારોથી વંચિત રાખશે.
ઉબેર કેસ અને ગઠબંધન સરકારનો એજન્ડા
આ કાયદાકીય ફેરફારો એવા સમયે આવ્યા છે જ્યારે નવેમ્બર 2025 માં સુપ્રીમ કોર્ટે ઉબેર ડ્રાઈવરોને કર્મચારી તરીકે ગણવાના નિર્ણય વિરુદ્ધની અપીલ ફગાવી દીધી હતી. ચાર ઉબેર ડ્રાઈવરોએ રજાના ભથ્થા અને લઘુત્તમ વેતન જેવા લાભો મેળવવા માટે આ કાનૂની લડાઈ લડી હતી. જોકે, નેશનલ અને ACT પાર્ટી વચ્ચેના ગઠબંધન કરારમાં પહેલેથી જ નક્કી કરવામાં આવ્યું હતું કે જે કોન્ટ્રાક્ટરોએ સ્વેચ્છાએ કરાર પર હસ્તાક્ષર કર્યા છે, તેઓ કોર્ટમાં પોતાના દરજ્જાને પડકારી શકશે નહીં. સરકારનું માનવું છે કે આ સુધારાથી ન્યુઝીલેન્ડના વ્યવસાયો માટે કામગીરીમાં વધુ સ્પષ્ટતા આવશે.
