US, ઈઝરાયેલ અને ઈરાન વચ્ચે સીધા લશ્કરી સંઘર્ષની શક્યતાઓને પગલે સમગ્ર વિશ્વ હાઈ એલર્ટ પર, સંકટ આંતરરાષ્ટ્રીય બજાર માટે ચિંતાનો વિષય
પશ્ચિમ એશિયામાં સ્થિતિ અત્યંત ગંભીર બની રહી છે. ઈઝરાયેલ અને ઈરાન વચ્ચેનો સંઘર્ષ હવે નિર્ણાયક તબક્કે પહોંચ્યો છે. આંતરરાષ્ટ્રીય સમુદાય દ્વારા કરવામાં આવેલા યુદ્ધવિરામ (Ceasefire) ના તમામ પ્રયાસો અત્યારે નિષ્ફળ જણાઈ રહ્યા છે, અને બંને દેશોની સેનાઓ સામસામે યુદ્ધ માટે સજ્જ થઈ ગઈ હોય તેવી સ્થિતિ સર્જાઈ છે.
ઈઝરાયેલ અને ઈરાન વચ્ચે સીધા લશ્કરી સંઘર્ષની શક્યતાઓને પગલે સમગ્ર વિશ્વ હાઈ એલર્ટ પર છે. ઈરાનના રિવોલ્યુશનરી ગાર્ડ્સ (IRGC) ની સૈન્ય હિલચાલ અને ઈઝરાયેલના સંરક્ષણ દળોની તૈયારીઓ સૂચવે છે કે કોઈ પણ ક્ષણે આ સંકટ વિસ્ફોટક રૂપ ધારણ કરી શકે છે. સંયુક્ત રાષ્ટ્ર અને અન્ય વૈશ્વિક નેતાઓ સતત સંયમ રાખવાની અપીલ કરી રહ્યા છે, પરંતુ જમીની હકીકત કંઈક અલગ જ ઈશારો કરી રહી છે.
હોર્મુઝની સામુદ્રધુની (Strait of Hormuz) માં ઉભું થયેલું સંકટ આંતરરાષ્ટ્રીય બજાર માટે ચિંતાનો વિષય બન્યું છે. ઈરાને આ મહત્વપૂર્ણ જળમાર્ગને પ્રભાવિત કરવાની ધમકી આપી છે, જ્યાંથી દુનિયાનો અંદાજે ૨૦ ટકા તેલ પુરવઠો પસાર થાય છે. જો અહીં યુદ્ધ જેવી સ્થિતિ સર્જાય અથવા માર્ગ અવરોધાય, તો ભારત સહિત અનેક દેશોમાં ઉર્જા સંકટ ઉભું થઈ શકે છે અને ઈંધણના ભાવમાં મોટો ઉછાળો આવી શકે છે.
અમેરિકાની ભૂમિકા આ સંકટમાં ફરી એકવાર કેન્દ્રસ્થાને આવી છે. વ્હાઈટ હાઉસ દ્વારા આ મામલે કડક વલણ અપનાવવામાં આવ્યું છે અને ઈઝરાયેલના રક્ષણ માટેની કટિબદ્ધતા દોહરાવવામાં આવી છે. અમેરિકી વહીવટીતંત્ર ઈરાન પર દબાણ વધારી રહ્યું છે જેથી આ સંઘર્ષ પ્રાદેશિક યુદ્ધમાં ન ફેરવાય. જોકે, બદલાયેલા વૈશ્વિક સમીકરણો અને રાજદ્વારી વ્યૂહરચનાઓ વચ્ચે આ મામલો વધુ ગૂંચવાયેલો જણાય છે.
યુદ્ધના ભય વચ્ચે સામાન્ય નાગરિકો અને અર્થતંત્ર પર માઠી અસર પડવાનું શરૂ થઈ ગયું છે. શેરબજારમાં અસ્થિરતા અને સોનાના ભાવમાં વધારો આ વૈશ્વિક અચોક્કસતાનું પરિણામ છે. જો આગામી થોડા કલાકોમાં કોઈ રાજદ્વારી ઉકેલ નહીં આવે, તો આ સંઘર્ષની લપેટમાં અન્ય પડોશી દેશો પણ આવી શકે છે. દુનિયા અત્યારે શ્વાસ અધ્ધર કરીને આ ઘટનાક્રમ પર નજર રાખી રહી છે.
