ઇન્ટરનેશનલ ક્રાઇમ ટ્રિબ્યુનલ (ICT) નો 400 પાનાનો ચુકાદો; પૂર્વ ગૃહમંત્રી સહિત અન્યને પણ આરોપી ઠેરવવામાં આવ્યા; હજારો વિરોધકર્તાઓની હત્યા અને યાતનાના આરોપો સાબિત
આંતરરાષ્ટ્રીય ક્રાઇમ ટ્રિબ્યુનલ (ICT) એ બાંગ્લાદેશના પૂર્વ વડા પ્રધાન શેખ હસીનાને માનવતા વિરુદ્ધના ગંભીર ગુનાઓ માટે દોષિત ઠેરવ્યા છે. જસ્ટિસ ગુલામ મુર્તજાની આગેવાની હેઠળની ત્રણ જજોની ટ્રિબ્યુનલે આ કેસમાં શેખ હસીનાને ફાંસીની સજા સંભળાવી છે. ટ્રિબ્યુનલે એક અન્ય કેસમાં તેમને આજીવન કારાવાસ (મૃત્યુ સુધી જેલમાં રાખવાનો) પણ નિર્ણય આપ્યો છે. ટ્રિબ્યુનલે માનવાધિકાર સંગઠનો અને અન્ય અહેવાલો પર વિચાર કર્યા બાદ ચુકાદો આપ્યો કે શેખ હસીનાએ માનવતા વિરુદ્ધ ગુનાઓ કર્યા છે.
ટ્રિબ્યુનલે ચુકાદામાં જણાવ્યું હતું કે મોટી સંખ્યામાં પ્રદર્શનકારીઓ માર્યા ગયા છે. શેખ હસીનાએ શાંતિપૂર્ણ પ્રદર્શન કરી રહેલા વિદ્યાર્થીઓ પર હેલિકોપ્ટરથી બોમ્બ ફેંકવાનો આદેશ આપ્યો હતો. આ ઉપરાંત, ટ્રિબ્યુનલે કહ્યું કે અવામી લીગના કાર્યકરો કથિત રીતે રસ્તાઓ પર ઉતરી આવ્યા હતા અને પાર્ટી નેતૃત્વની સંપૂર્ણ જાણકારી સાથે વ્યવસ્થિત હુમલાઓ કર્યા હતા. ટ્રિબ્યુનલે શેખ હસીના અને તેમના મંત્રી હસનુલ હક ઈનુ વચ્ચેની ફોન પરની વાતચીત પણ વાંચી સંભળાવી હતી, જેથી હિંસામાં અવામી લીગના ટોચના નેતૃત્વની ભૂમિકા સાબિત થઈ શકે.
ટ્રિબ્યુનલે નોંધ્યું કે મોટા ભાગના મૃત્યુ બાંગ્લાદેશી સુરક્ષા દળો દ્વારા સામાન્ય રીતે ઉપયોગમાં લેવાતા ઘાતક ધાતુના છરાઓથી ભરેલી સેનાની બંદૂકોમાંથી છોડાયેલી ગોળીઓને કારણે થયા હતા. શેખ હસીનાની સરકારમાં સેના, પોલીસ અને આરએબી દ્વારા ન્યાય પ્રક્રિયાથી હટીને હત્યાઓ કરવામાં આવી હતી. ટ્રિબ્યુનલે કહ્યું કે શેખ હસીના અને અન્ય આરોપીઓએ સંયુક્ત રીતે ગુનાહિત ષડયંત્ર રચ્યું હતું.
ટ્રિબ્યુનલે આ કેસમાં પૂર્વ વડાપ્રધાન શેખ હસીનાની સાથે પૂર્વ ગૃહ મંત્રી અસદુઝઝમાન ખાન કમાલ અને પૂર્વ પોલીસ મહાનિરીક્ષક ચૌધરી અબ્દુલ્લા અલ મામૂનને પણ આરોપી ગણાવ્યા છે. ટ્રિબ્યુનલના મતે ત્રણેયે મળીને માનવતા વિરુદ્ધ ગુનાઓ કર્યા. રાજકીય નેતૃત્વ દ્વારા આપવામાં આવેલા સીધા આદેશોને કારણે પ્રદર્શનકારીઓ અને અન્ય નાગરિકોના માનવાધિકારોનું ગંભીર ઉલ્લંઘન થયું હતું. ટ્રિબ્યુનલના જણાવ્યા અનુસાર, લગભગ 1400 લોકોની હત્યા કરવામાં આવી હતી અને 11 હજારથી વધુ લોકોની અટકાયત કરવામાં આવી હતી.
ટ્રિબ્યુનલે કહ્યું કે યુએન (UN) એ પણ જોયું કે રાજકીય નેતૃત્વના નિર્દેશ પર કસ્ટડીમાં યાતનાઓ આપવામાં આવી હતી. આના વીડિયો પણ જપ્ત કરવામાં આવ્યા છે, જે દર્શાવે છે કે કેવી રીતે પ્રદર્શનકારીઓની ગોળી મારીને હત્યા કરવામાં આવી હતી. ટ્રિબ્યુનલે એમ પણ કહ્યું કે ઘણા વીડિયોમાં હેલિકોપ્ટરથી લોકો પર ગોળીબાર થતો જોવા મળ્યો હતો.
ટ્રિબ્યુનલે નોંધ્યું કે ઘાયલોને હોસ્પિટલમાં દાખલ ન કરવાના નિર્દેશો આપવામાં આવ્યા હતા. ગવાહીઓથી એ પણ સામે આવ્યું છે કે ડોકટરોને સૂચના આપવામાં આવી હતી કે તેઓ કોઈપણ ઘાયલને દાખલ ન કરે. કેટલાક ડોકટરોને પોસ્ટમોર્ટમ રિપોર્ટ બદલવા માટે મજબૂર અને ધમકાવવામાં આવ્યા હતા.
