પારિવારિક ઘર સિવાયની સંપત્તિના વેચાણ પર 28% ટેક્સ લાગુ થશે, લેબર નેતા ક્રિસ હિપકિન્સે સ્પષ્ટ ચેતવણી આપી છે કે જો કોઈ વ્યક્તિએ જાણી જોઈને નીતિ લીક કરી હશે, તો તેને પક્ષમાંથી હાંકી કાઢવામાં આવશે
વેલિંગ્ટન: ન્યૂઝીલેન્ડની લેબર પાર્ટીએ આગામી ચૂંટણી માટે એક મહત્ત્વપૂર્ણ અને પેઢીગત ‘પ્રોગ્રેસિવ ચેન્જ’ ગણાતો ‘ટાર્ગેટેડ કેપિટલ ગેઇન્સ ટેક્સ’ (CGT) લાગુ કરવાનો પ્રસ્તાવ મૂક્યો છે. જોકે, નીતિની વિગતો સવારે વહેલી તકે જાહેર થતાં પક્ષમાં ખળભળાટ મચ્યો હતો. લેબર નેતા ક્રિસ હિપકિન્સે સ્પષ્ટ ચેતવણી આપી છે કે જો કોઈ વ્યક્તિએ જાણી જોઈને નીતિ લીક કરી હશે, તો તેને પક્ષમાંથી હાંકી કાઢવામાં આવશે. હિપકિન્સે આ નીતિને ન્યૂઝીલેન્ડના કર પ્રણાલીમાં એક પેઢીમાં થનારો સૌથી પ્રગતિશીલ ફેરફાર ગણાવ્યો છે.
CGT નીતિના મુખ્ય મુદ્દાઓ
લેબર દ્વારા જાહેર કરાયેલો આ CGT પ્રસ્તાવ પારિવારિક રહેઠાણ (Family Home) સિવાયની વ્યવસાયિક અથવા રહેણાંક સંપત્તિના વેચાણ પર થતા નફા પર 28% ટેક્સ લાગુ કરશે. આ કરની મુખ્ય વિશેષતાઓ નીચે મુજબ છે:
- લાગુ તારીખ: આ ટેક્સ 1 જુલાઈ, 2027 થી અમલમાં આવશે. આ નીતિ પૂર્વવર્તી (retrospective) અસર ધરાવતી નથી, એટલે કે ૧ જુલાઈ, ૨૦૨૭ પહેલા થયેલા નફા પર કોઈ કર લાગશે નહીં.
- મુક્તિ: ખેતરો (Farms), KiwiSaver, શેર, વ્યવસાયિક સંપત્તિઓ, વારસાગત મિલકતો, અને કાર, બોટ, આર્ટ અથવા ફર્નિચર જેવી અંગત વસ્તુઓ પર આ ટેક્સ લાગુ થશે નહીં.
- ફ્રી GP વિઝિટ્સ: આ ટેક્સમાંથી થનારી આવકનો ઉપયોગ ન્યૂઝીલેન્ડના નાગરિકોને ‘મેડિકાર્ડ’ દ્વારા વર્ષમાં ત્રણ ફ્રી GP વિઝિટ્સ પ્રદાન કરવા માટે કરવામાં આવશે. આનાથી બીમાર હોય ત્યારે ડૉક્ટરની મુલાકાત ન લઈ શકતા લોકોને મોટી રાહત મળશે.
પક્ષનો આર્થિક દ્રષ્ટિકોણ અને અમલ
લેબર પાર્ટીએ કહ્યું કે આ નીતિ રોકાણ માટે સટ્ટાખોરીને બદલે સ્વદેશી વ્યવસાયોમાં રોકાણને પ્રોત્સાહિત કરશે. નાણાં પ્રવક્તા બાર્બરા એડમન્ડ્સએ જણાવ્યું કે દેવું ઘટાડવાનું લક્ષ્ય તેમની નાણાકીય યોજનાનો એક ભાગ છે, જેના વધુ વિગતો ટૂંક સમયમાં જાહેર કરવામાં આવશે. યુનિવર્સિટી ઓફ ઓટાગોના કર નિષ્ણાત ક્રેગ એલિફે આ CGT ને વિદેશી કર પ્રણાલીઓ કરતાં વધુ ‘લક્ષિત’ અને અમલ કરવા માટે સરળ ગણાવ્યો છે.
CGT પર રાજકીય હુમલા અને પક્ષનો બચાવ
સત્તાધારી પક્ષોએ આ નીતિ પર તીવ્ર પ્રહારો કર્યા છે. નેશનલ પાર્ટીના નાણાં પ્રધાન નિકોલા વિલિસે તેને “ભયાનક વિચાર” ગણાવ્યો અને કહ્યું કે તે ન્યૂઝીલેન્ડના અર્થતંત્ર પર મોટો બોજ નાખશે. જોકે, લેબર પાર્ટીએ સ્પષ્ટતા કરી છે કે આ ટેક્સ માત્ર બીજા પ્રોપર્ટી માલિકોને લક્ષ્ય બનાવે છે, સામાન્ય નાગરિકોને નહીં, અને તે આરોગ્ય સંભાળમાં સુધારો લાવશે.
આ નીતિ લીક થવાના મુદ્દે હિપકિન્સે કહ્યું કે આ નીતિ પર પક્ષની કોકસમાં લગભગ સર્વસંમતિ હતી, અને જો જાણી જોઈને લીક કરનાર વ્યક્તિ પકડાઈ જશે, તો તેને પક્ષમાંથી કાઢી મૂકવામાં આવશે.
