ફિજીએ પોલિમર નોટોની નવી શ્રેણીનું અનાવરણ કર્યું, પ્રમુખે કહ્યું: ‘આ પ્રગતિ, સમૃદ્ધિ અને એકતાનું પ્રતીક’, નવી શ્રેણી Crane Currency સાથે ઉત્પાદિત થનારી પ્રથમ


Fiji Currency, $50 Note,  Indian Girmitiya woman, Tribute,

ફિજીએ તાજેતરમાં પોલિમર બેન્કનોટોની સંપૂર્ણપણે નવી શ્રેણીનું અનાવરણ કર્યું છે, જે તેના ચલણી નોટોના આધુનિકીકરણ અને રાષ્ટ્રીય વાર્તાને પ્રદર્શિત કરવામાં એક મુખ્ય સીમાચિહ્ન દર્શાવે છે. સુવા ખાતે રાષ્ટ્રપતિ રતુ નૈકામા લાલબલવુ દ્વારા શરૂ કરાયેલું આ લોન્ચિંગ, ટેક્નોલોજીકલ પ્રગતિની સાથે ફિજીના વિવિધ સાંસ્કૃતિક વારસાની નવી ઓળખનું પણ પ્રતીક છે. આમાં ગિરમિટિયા મહિલા પણ સામેલ છે, જેને નવી $50 ની નોટ પર મુખ્ય સ્થાન આપવામાં આવ્યું છે.

રાષ્ટ્રપતિ લાલબલવુએ નવા ચલણને પ્રગતિ, સમૃદ્ધિ અને એકતાનું પ્રતીક ગણાવ્યું. તેમણે નોંધ્યું કે અપડેટ કરેલી ડિઝાઇન રાષ્ટ્રની ઓળખને મજબૂત કરે છે, જ્યારે આધુનિક સુરક્ષા સુવિધાઓ લોકોના વિશ્વાસને વધારે છે. તેમણે કહ્યું: “આ માત્ર પોલિમર પરની શાહી નથી. આપણા ચલણની મજબૂતી આપણી અર્થવ્યવસ્થાની મજબૂતી અને એક રાષ્ટ્ર તરીકે આપણે કોણ છીએ તેમાં આપણા સહિયારા ગૌરવને પ્રતિબિંબિત કરે છે.”

નવી નોટો પર ફિજીનો વારસો

જોકે નોટોની હાલની આગળની ડિઝાઇન અને રંગો જાળવી રાખવામાં આવ્યા છે, પરંતુ પાછળની બાજુની ડિઝાઇન ફિજીના પર્યાવરણ, લોકો અને ઇતિહાસના મુખ્ય પાસાઓને પ્રકાશિત કરે છે:

  • $5 ની નોટ: હવે લુપ્ત થતી Vonu Dina (ગ્રીન ટર્ટલ) દર્શાવે છે.
  • $10 ની નોટ: બાળકો મેન્ગ્રોવ્સનું વાવેતર કરતા દર્શાવે છે.
  • $20 ની નોટ: રિઝર્વ બેંક ઓફ ફિજીની ઇમારત દર્શાવે છે.
  • $50 ની નોટ: એક ગિરમિટિયા મહિલા અને ‘લિયોનીદાસ’ (Leonidas) નામના જહાજની છબી સાથે ગિરમિટ ઇતિહાસને શ્રદ્ધાંજલિ આપે છે.
  • $100 ની નોટ: યાકોનાનું ‘બિલો’ પકડેલા iTaukei પુરુષ સાથે સ્વદેશી પરંપરાનું સન્માન કરે છે.

સુરક્ષા અને પર્યાવરણીય પ્રતિબદ્ધતા

રિઝર્વ બેંક ઓફ ફિજી (RBF) ના ગવર્નર અરિફ અલીએ જણાવ્યું હતું કે પુનઃડિઝાઇન પ્રક્રિયા 2021 માં શરૂ થઈ હતી અને તેમાં વ્યાપક સંશોધન અને સુરક્ષા આયોજન સામેલ હતું. આ નવી શ્રેણી Crane Currency સાથે ઉત્પાદિત થનારી પ્રથમ છે, જે બે સદીથી વધુની વિશેષજ્ઞતા ધરાવતી વૈશ્વિક બેન્કનોટ નિર્માતા છે. અલીએ ઉમેર્યું કે આ નવી નોટો ટકાઉપણું સુધારશે, ખર્ચ ઘટાડશે અને ફિજીના ચલણની એકંદર ગુણવત્તામાં વધારો કરશે.

સ્થિરતા (Sustainability) આ પ્રોજેક્ટનો મુખ્ય ભાગ છે. પોલિમર નોટો લાંબા સમય સુધી ચાલે છે અને ઓછો કચરો પેદા કરે છે. RBF એ નાઈતાસિરીના નકિડા ગામમાં સોલાર એનર્જી પ્રોજેક્ટને ફંડ આપીને ઉત્પાદનમાંથી કાર્બન ઉત્સર્જનને સરભર કર્યું છે. ફાટેલી પોલિમર નોટોને નવા ઉત્પાદનોમાં રિસાયકલ કરવા માટે પણ કામ ચાલી રહ્યું છે.

આ નવી નોટો 2 જાન્યુઆરી 2026 થી ચલણમાં આવશે. હાલની નોટો ધીમે ધીમે પાછી ખેંચી લેવામાં આવશે અને 31 ડિસેમ્બર 2026 ના રોજ સંપૂર્ણપણે બંધ કરી દેવામાં આવશે. કલેક્ટર સેટ્સ હવે રિઝર્વ બેંક દ્વારા ઉપલબ્ધ છે.