ચીનનો એકાધિકાર તોડવા ત્રણેય દેશોએ બનાવ્યું નવું એલાયન્સ, ACITI (Australia, Canada, India Technology and Innovation Triangle)ની રચના
નવી દિલ્હી/કેનબરા: વિશ્વ અત્યારે અમેરિકાના ટ્રેડ-વૉર અને ચીનના ખનિજ બજાર પરના એકાધિકાર વચ્ચે સેન્ડવિચ બની રહ્યું છે ત્યારે એક નવી આશાનું કિરણ દેખાયું છે. ભારત, ઓસ્ટ્રેલિયા અને કેનેડાએ મળીને ACITI (Australia, Canada, India Technology and Innovation Triangle) નામનું એક નવું એલાયન્સ બનાવ્યું છે. આ ગઠબંધન માત્ર આર્થિક સોદો નથી, પરંતુ વૈશ્વિક ગ્રીન સપ્લાય ચેઇનમાંથી ચીનનું વર્ચસ્વ ખતમ કરવાનું ‘બ્રહ્માસ્ત્ર’ માનવામાં આવે છે.
ચીન-અમેરિકા પરની નિર્ભરતાનો અંત
આજની દુનિયામાં ઇલેક્ટ્રિક વાહનો (EV), સોલર પેનલ્સ અને વિન્ડ ટર્બાઇન માટે લિથિયમ, કોબાલ્ટ અને ગ્રેફાઇટ જેવા ખનિજો અનિવાર્ય છે. હાલમાં આ ખનિજોના શુદ્ધિકરણ અને સપ્લાય પર ચીનનું 80% થી વધુ નિયંત્રણ છે. બીજી તરફ, અમેરિકાએ ટેરિફ વધારીને વેપારને મર્યાદિત કર્યો છે. આવા સમયે ACITI એલાયન્સ ચીન પરની નિર્ભરતા તોડીને વિશ્વને એક સુરક્ષિત અને પારદર્શક વિકલ્પ આપશે.
ત્રણેય દેશોની શક્તિનું અદભૂત જોડાણ
આ નવો ટ્રાએંગલ કેવી રીતે કામ કરશે તે સમજવું રસપ્રદ છે. ત્રણેય દેશો પોતાની શ્રેષ્ઠ ક્ષમતાઓ એકસાથે લાવશે:
- ઓસ્ટ્રેલિયા (લિથિયમ લીડર): વિશ્વમાં લિથિયમનો સૌથી મોટો ઉત્પાદક છે, જે બેટરી બનાવવા માટે પાયાની જરૂરિયાત છે.
- કેનેડા (ટેક અને ફંડિંગ): કેનેડા પાસે ખનિજોનો વિશાળ ભંડાર તો છે જ, સાથે તેની પાસે ગ્રીન ટેક્નોલોજી વિકસાવવા માટે અદ્યતન સંશોધન અને જંગી ભંડોળ છે.
- ભારત (વિશાળ બજાર): ભારત વિશ્વનું સૌથી મોટું અને ઝડપથી વિકસતું બજાર છે. 2030 સુધીમાં 500 ગીગાવોટ નવીનીકરણીય ઉર્જાનું લક્ષ્ય ધરાવતું ભારત આ ટેક્નોલોજીનો સૌથી મોટો ગ્રાહક અને ઉત્પાદક બનશે.
ગ્રીન એનર્જી અને સર્ક્યૂલર ઈકોનોમી પર ભાર
ACITI નો મુખ્ય ઉદ્દેશ્ય માત્ર નફો કમાવવાનો નથી, પણ પૃથ્વીને બચાવવાનો પણ છે. આ એલાયન્સ ખનિજોના ખાણકામમાં પર્યાવરણને નુકસાન ન થાય તેવી નવી પદ્ધતિઓ પર કામ કરશે. આ ઉપરાંત, જૂની બેટરીઓ અને ઇલેક્ટ્રોનિક કચરામાંથી લિથિયમ અને કોબાલ્ટ જેવી કિંમતી ધાતુઓ ફરીથી મેળવવા માટે ‘સર્ક્યૂલર ઈકોનોમી’ મોડલ અપનાવશે.
ચીનના એકાધિકાર સામે સીધો પડકાર
જ્યારે ઓસ્ટ્રેલિયાનો કાચો માલ, કેનેડાની ટેક્નોલોજી અને ભારતનું વિશાળ બજાર એક થશે, ત્યારે ચીન માટે પોતાની શરતો પર દુનિયાને ચલાવવું મુશ્કેલ બનશે. આ ગઠબંધનથી ભારતની ‘મેક ઇન ઇન્ડિયા’ મુહિમને વેગ મળશે અને લાંબા ગાળે ઈલેક્ટ્રિક વાહનો અને સૌર ઉર્જા સસ્તી થશે.
